Thực hiện dân chủ ở cơ sở tại nơi làm việc giữ vai trò quan trọng trong xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định và tiến bộ. Tại Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV), tổ chức Công đoàn đã khẳng định rõ vai trò đại diện, cầu nối và tham gia quản lý thông qua việc triển khai đồng bộ Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở của Quốc hội, các nghị định, thông tư hướng dẫn của Chính phủ và Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam.
Một ca sản xuất tại Công ty CP Than Vàng Danh.
Theo Chủ tịch Công đoàn TKV Lê Thanh Xuân, trên cơ sở các quy định của pháp luật, Công đoàn TKV chủ động phối hợp với cơ quan chuyên môn tham mưu xây dựng, ban hành mới Quy chế thực hiện dân chủ ở cơ sở tại Tập đoàn. Quy chế được triển khai thống nhất trong toàn ngành, tạo hành lang pháp lý rõ ràng để người lao động tham gia ý kiến, giám sát và thực hiện quyền làm chủ tại doanh nghiệp.
Hội nghị người lao động các cấp tiếp tục là hình thức dân chủ trực tiếp quan trọng, được các cấp công đoàn tập trung chỉ đạo tổ chức hằng năm. Trong 3 năm qua, Công đoàn TKV đã phối hợp chỉ đạo tổ chức 3.609 hội nghị người lao động cấp công trường, phân xưởng; 192 đơn vị tổ chức hội nghị cấp cơ sở và cấp trên cơ sở. Thông qua các hội nghị, người lao động đã đóng góp hàng nghìn ý kiến liên quan đến việc làm, tiền lương, điều kiện lao động, an toàn vệ sinh lao động và phúc lợi. Các đơn vị đã tiếp thu, trả lời và giải quyết 11.540 ý kiến, kiến nghị, qua đó góp phần ổn định tư tưởng, tạo sự đồng thuận trong tập thể lao động.
Cùng với hội nghị người lao động, thương lượng tập thể và ký kết Thỏa ước lao động tập thể (TƯLĐTT) được Công đoàn TKV xác định là công cụ quan trọng để cụ thể hóa quyền lợi người lao động. Công đoàn TKV đã thống nhất với chuyên môn xây dựng TƯLĐTT Tập đoàn với 12 điểm có lợi hơn cho người lao động so với quy định của pháp luật. Đồng thời, Công đoàn TKV ban hành hướng dẫn đánh giá, xếp loại chất lượng thương lượng tập thể, ký kết và thực hiện TƯLĐTT; tổ chức chấm điểm 100% các bản TƯLĐTT ký kết mới. Năm 2023 có 93,75% bản đạt loại A; năm 2024 đạt 95,74%; năm 2025, toàn bộ 36 bản TƯLĐTT ký kết mới đều đạt loại A.
Hoạt động đối thoại tại nơi làm việc tiếp tục được các cấp công đoàn phối hợp tổ chức thường xuyên, linh hoạt và sát thực tiễn. Từ năm 2023 đến nay, toàn ngành đã tổ chức 790 cuộc đối thoại với sự tham gia của 66.868 người lao động, giải quyết 7.005 ý kiến, kiến nghị. Nội dung đối thoại tập trung vào những vấn đề người lao động quan tâm, đồng thời mở rộng đối tượng và hình thức, phù hợp với đặc thù sản xuất của từng đơn vị.
Bữa cơm công đoàn tại Công ty CP Than Núi Béo.
“Công đoàn Công ty đã phối hợp với lãnh đạo doanh nghiệp tổ chức hội nghị người lao động và các cuộc đối thoại định kỳ tại nơi làm việc, tập trung trao đổi về tiền lương, tiền thưởng, an toàn vệ sinh lao động, điều kiện làm việc trong hầm lò và chế độ đối với thợ mỏ. Người lao động tham gia đóng góp ý kiến trực tiếp, thẳng thắn; lãnh đạo công ty và các phòng ban chuyên môn đã tiếp thu, giải đáp kịp thời nhiều kiến nghị chính đáng. Qua đó, công ty tạo được sự đồng thuận cao trong tập thể lao động, giữ ổn định sản xuất và bảo đảm việc làm, thu nhập cho công nhân” - ông Nguyễn Tiến Nhương, Chủ tịch Công đoàn Công ty Than Núi Béo, chia sẻ.
Bên cạnh đối thoại và thương lượng, Công đoàn TKV tích cực tham gia các hoạt động tiếp xúc cử tri là người lao động ngành Than với Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ninh; tổ chức đối thoại giữa Bí thư Tỉnh ủy với công nhân lao động nhân Tháng Công nhân. Công tác tiếp công dân, tiếp đoàn viên, người lao động được các cấp công đoàn phối hợp thực hiện nghiêm túc. Trong nhiệm kỳ, toàn ngành đã tổ chức 1.265 buổi tiếp, tiếp nhận và trả lời 1.410 ý kiến của người lao động. Công tác tư vấn pháp luật được đẩy mạnh, với gần 39.000 lượt người lao động được tuyên truyền, phổ biến pháp luật; hơn 68.000 phiếu khảo sát được phát ra để nắm bắt tâm tư, nguyện vọng về việc làm, thu nhập, điều kiện sinh hoạt và nhu cầu nhà ở.
Thông qua Ban Thanh tra nhân dân, Công đoàn TKV đã tăng cường giám sát việc thực hiện chế độ, chính sách tại các đơn vị trực thuộc. Trong nhiệm kỳ, Ban Thanh tra nhân dân đã thực hiện giám sát tại 15 đơn vị, kịp thời kiến nghị khắc phục những tồn tại, hạn chế. Đồng thời, Công đoàn TKV chủ động tham gia xây dựng, sửa đổi nhiều cơ chế, quy định của Tập đoàn liên quan trực tiếp đến người lao động, trong đó có quy chế tiền lương, an toàn vệ sinh lao động, hỗ trợ nhà ở, học bổng và chính sách cho lao động dôi dư. Việc điều chỉnh tăng mức lương tối thiểu ngành từ 6,2 triệu đồng lên 7,2 triệu đồng năm 2024 đã thể hiện rõ kết quả của quá trình đối thoại, thương lượng và sự tham gia tích cực của tổ chức Công đoàn.
Thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cơ sở đã giúp các cấp công đoàn TKV khẳng định vai trò đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động; đồng thời góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định, tiến bộ, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của ngành Than và tỉnh Quảng Ninh.
