Quảng Ninh đang bước vào một giai đoạn phát triển mới với tầm nhìn dài hạn và chiến lược rõ ràng, trong đó hạ tầng được xác định là “đòn bẩy” then chốt, đồng thời là một trong những lĩnh vực trọng tâm để triển khai hiệu quả Nghị quyết số 79-NQ/TW ngày 6/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo trong nền kinh tế.
Các nhà thầu đang tập trung thi công dự án cải tạo, nâng cấp đường QL279. Ảnh: Thành Công
Từ một địa phương từng đối mặt với nhiều “nút thắt” về giao thông, kết nối và logistics, Quảng Ninh đã chủ động biến thách thức thành động lực, tạo nên những bước đột phá đáng chú ý. Trong đó, hệ thống kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội, đặc biệt là hạ tầng giao thông do Nhà nước giữ vai trò định hướng, dẫn dắt đã góp phần định hình diện mạo phát triển hiện đại, năng động.
Nhìn thẳng vào những điểm nghẽn trong phát triển, tỉnh đã lựa chọn cách tiếp cận mang tính đột phá: Hạ tầng phải đi trước, mở đường cho các lĩnh vực khác. Cách làm này thể hiện rõ vai trò kiến tạo của nhà nước trong phát triển kinh tế, đồng thời linh hoạt huy động các nguồn lực xã hội thông qua hình thức hợp tác công - tư (PPP).
Đến nay, mạng lưới giao thông đường bộ của tỉnh đã đạt quy mô khoảng 825km, với hệ thống cao tốc, quốc lộ, tỉnh lộ và đường cấp xã được đầu tư tương đối đồng bộ. Hạ tầng giao thông không chỉ cải thiện khả năng kết nối mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo nền tảng để kinh tế nhà nước phát huy vai trò dẫn dắt trong thu hút đầu tư, phát triển sản xuất, kinh doanh.
Điển hình như tuyến cao tốc Vân Đồn - Móng Cái hoàn thành, cùng với các tuyến Hạ Long - Hải Phòng, đã đưa Quảng Ninh trở thành địa phương có mạng lưới cao tốc dài trên 176km, kết nối liền mạch với Hà Nội và các trung tâm kinh tế lớn. Thời gian di chuyển từ Hà Nội đến cửa khẩu Móng Cái được rút ngắn còn khoảng 3 giờ, góp phần hình thành trục liên kết kinh tế chiến lược Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh. Bên cạnh đó, hàng loạt công trình hạ tầng động lực như: Sân bay Vân Đồn, Cảng tàu khách quốc tế Hạ Long, các tuyến đường ven biển Hạ Long - Cẩm Phả, đường ven sông kết nối đường cao tốc Hải Phòng - Hạ Long với khu vực Đông Triều (trước đây)… được đầu tư đồng bộ đã mở rộng không gian phát triển, tăng cường liên kết nội tỉnh và liên vùng. Những công trình này không chỉ nâng cao năng lực hạ tầng mà còn khẳng định vai trò then chốt của khu vực kinh tế nhà nước trong việc tạo lập nền tảng phát triển bền vững.
Song song với đầu tư công, Quảng Ninh đã và đang triển khai hàng chục dự án quy mô lớn với tổng vốn đầu tư hơn 500.000 tỷ đồng, trong đó có nhiều dự án đô thị, dịch vụ, du lịch mang tầm quốc tế. Việc kết hợp hài hòa giữa vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước và sự tham gia của khu vực tư nhân đã tạo nên hệ sinh thái phát triển năng động.
Khởi công dự án tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh. Ảnh: Đỗ Phương
Đáng chú ý là dự án khởi công tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh với tổng vốn đầu tư hơn 147.000 tỷ đồng. Ông Nguyễn Việt Quang, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Vingroup, cho biết: Dự án này thể hiện quyết tâm của tập đoàn trong việc đóng góp phát triển hạ tầng, qua đó thúc đẩy kinh tế - xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống. Bên cạnh đó, định hướng phát triển tuyến đường sắt Hải Phòng - Hạ Long - Móng Cái kết nối với Trung Quốc cũng đang từng bước hoàn thiện mạng lưới giao thông hiện đại, đồng bộ và liên thông quốc tế. Những dự án này không chỉ nâng cao năng lực vận tải mà còn mở rộng không gian phát triển kinh tế, thúc đẩy giao thương và hội nhập sâu rộng.
Thời gian tới, Quảng Ninh tiếp tục triển khai Nghị quyết 79 của Bộ Chính trị với định hướng phát triển hạ tầng đồng bộ, hiện đại, tầm nhìn dài hạn, gắn với chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và thích ứng biến đổi khí hậu. Công tác quy hoạch được thực hiện theo hướng liên kết, đa ngành, đa mục tiêu, khai thác hiệu quả các loại hình hạ tầng. Đồng thời, tỉnh đẩy mạnh các mô hình hợp tác công - tư linh hoạt nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư, quản lý, vận hành, bảo đảm công khai, minh bạch, chống thất thoát, lãng phí.
Việc phát triển hạ tầng giao thông tại Quảng Ninh không chỉ là giải pháp tháo gỡ điểm nghẽn mà còn là bước đi chiến lược nhằm hiện thực hóa chủ trương của Đảng về phát huy vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước; tạo nền tảng vững chắc để tỉnh tiếp tục bứt phá trong giai đoạn mới.
